|
|||
Про- және эукариоттардағы репликация механизмінің айырмашылығыПро- және эукариоттардағы репликация механизмінің айырмашылығы Прокариоттарда репликация инициациясының (ori нүктесі) бір ауданы болады = эукариоттарда репликация инициациясының (ori нүктесі) бірнеше ауданы болады = Прокариоттарда репликация жылдамдығы, эукариотты организмдерге қарағанда жоғары Прокариоттардағы трансляцияның ерекшелігі: Прокариоттар трансляциясына рибосоманың 30S және 50S суббірліктері қатысады = Элонгацияның әрбір сатысы үш саты – кодонды тану, пептидті байланыстың түзілуі, транслокациядан тұрады = тРНҚ активтенуі – бұл тРНҚ молекуласының 3` - соңындағы аденозинге амин қышқылының байланысып, аминоацил – тРНҚ түзілуі Посттрансляциялық модификациядағы фосфоинозитидтардың негізгі функциясы:якорлық функциясы=фосфоинозитидтардың клетканың сыртқы қабатындағы белоктарға тіркелуі=липидтің инозитолды бөлігінің гликолизденуі Пиримидинге төмендегілер жатады:цитозин = тимин = урацил РНҚ молекуласының негізгі түрлерін анықтаңыз:рРНҚ=тРНҚ=мРНҚ (немесе аРНК)) РНҚ молекуласының нуклеотид құрамы:азотты негіз = рибоза қанты = фосфор қышқылының ққалдығы (Rumex ) қымыздық түрі негізгі саны x = 10 ға тең полиплоидты қатарды құрайды. х және n белгілерін пайдалана отырып, хромосомалардың диплоидты жиынтығын белгілеңіз: диплоидты; тетраплоидты; гексаплоидты түрлердің:2n = 2x = 20 = 2n = 4x = 40 = 2n = 6x = 60 РНҚ молекуласының құрылымы:Біртізбекті құрылым=РНҚ құрылымындағы қант рибоза болып табылады=Азотты негіздер – аденин, урацил, цитозин, гуанин РНК-дан ДНК-ға ақпараттың есептелу процесі:кері транскрипция Реципрокты будандастыру – бұл: будандастыру жұптары (тура және кері)=жынысы бойынша қарама-қарсы будандастыру=белгілері бойынша қарама-қарсы будандастыру РНҚ молекуласының құрылымы:Біртізбекті құрылым=РНҚ құрылымындағы қант рибоза болып табылады=Азотты негіздер – аденин, урацил, цитозин, гуанин Рецессивті аллель қай жағдайда өз әсерін фенотипте көрсете алады:Гомозигота түрінде =Ағзада жеке болғанда =Ағзада үш кошірмесі болғанда Рецессивті аллелі Х-хромосомамен тіркескен ауруды анықтаңыз:дальтонизм = тер бездерінің болмауы = гемофилия Репликон дегеніміз хромосома, плазмида, вирус Репарация – ол, ДНК – ның бірінші құрылымының бұзылысын қалпына келтірілу. Прокариоттық және эукариоттық клеткалар үшін, ДНК молекуласы репарациясының қандай типі тән:фотореактивация=Нуклеотидтердің эксцизионды репарациясы =О6 -гуаниндердің репарациясы Репарация – ол ДНК бұзылысының бірінші құрылымын қалпына келтіру. Тірі организімдерге тән ДНК молекуласы репарациясының негізгі типтерін анықтаңыз:мутациялық бұзылыстардың тура түзетілуій (ДНК-полимеразаны тексеру арқылы репарация; фотореактивация; алкилдеуші бұзылыстардың репарациясы)=жұп негіздердің эксцизбен байланысты репарациясы =пострепликативті (рекомбинативті репарация, =SOS-репарация Репарацияға қатысатын ферменттердің ақауы нәтижесінде пайда болған тұқымқуалайтын ауруларды анықтаңыз:пигментті ксеродерма = тік ішектің полипозды емес тұқымқуалайтын ісігі = Блума синдромы Рекомбинация – екі гомологты хромосомалардың бірдей бөліктеріндегі өзгерістер (хромосомадағы жаңа бірлескен гендердің пайда болуы). ДНК молекуласының дұрыс рекомбинативті типтерін анықтаңыз:Гомологты немесе жалпы=сайт-спецификалы=Гомологты емес немесе кездейсоқ Сателлитті, аралық және өте сирек сияқты ДНК фрагменттері геном құрамына кіреді: эукариот Соматикалық клеткадағы рекомбинация, сонымен қатар процес уақытындағы немесе процестен кейінгі репликация, сіңілілі хроматидтердің ауысуы түрінде көрінеді. Осындай рекомбинциялар фенотипті; генотипті; өзгеріске ұшыратуы мүмкін бе; себебін көрсетіңіз: фенотипті өзгеріске ұшыратпайды = генотипті өзгеріске әкелмейді =Сәйкес жұп негіздердің арасында рекомбинация пайда болады, осы кезде рекомбинантты хромосомалардан бір де – бір нуклеотид жойылмайды және қосылмайды Сау адамның геномында:46 хромосома бар =22 аутосома бар =2 жыңыс хромосомасы бар Селекцияда қандай мақсатта аутбридингті қолданады?Ұрпақтың гетерозиготалы деңгейінің жоғарылауы үшін=Популяцияның гетерогенді деңгейінің жоғарылауы үшін=Әртүрлі популяциядағы түрлердің шағылыстыруы қатынасы бойынша қолданады Селекцияда қолданылатын шағылыстыру түрі қалай аталады?Аутбридинг=Ұрпақ гетерозиготалылық деңгейі=Популяция гетерогенділігі Селекциядағы көптеген сұрыптаулар қандай сипаттамалары бойынша және қандай мақсатта жүргізіледі:сапалық белгілерді жақсарту =фенотиптік сипаты бойынша=бір немесе бірнеше гендермен бақыланатын белгілердің қатынасында тиімді Селекцияда қолданылатын будандастыру түрлері:инбридинг =аутбридинг = кроссбридинг Селекцияда қандай мақсатта аутбридингті қолданады?Ұрпақтың гетерозиготалы деңгейінің жоғарылауы үшін=Популяцияның гетерогенді деңгейінің жоғарылауы үшін=әртүрлі популяциядағы түрлердің шағылыстыруы қатынасы бойынша қолданады Селекцияда қолданылатын шағылыстыру түрі қалай аталады?Аутбридинг=Ұрпақ гетерозиготалылық деңгейі=Популяция гетерогенділігі Таңдау түрлері: тұрақтандырушы, бағытталған, дизруптивті Тізбектің бірінде нуклеотид құрамы келесідей болған жағдайда ДНҚ молекуласы өз көшірмесін қалай жасайтынын анықтаңыз: ТААGАТААСАСGТСА; CCGAGCGGТAACТТA; AACGТGCCCAТТAGC:AТТСТАТТGТGСАGТ =GGСТСGCCAТТGAAТ=ТТGCACGGGТAAТCG тРНҚ-ның «беде жапырағы» құрылымы тұрады:D-ілмек=T-ілмек=Антикодондық ілмек тРНҚ-ның «беде жапырағы» құрылымы тұрады:акцепторлық ілмек=T-ілмек=D-ілмек Тригетерозиготалық ағзалар:AаBbccDd = XxYyZz =RrSsTt Тұқымқуаламайтын өзгергіштіктің мысалдары: Фенотиптік өзгергіштік = Модификация = Күн сәyлесі әсерінен терідегі пигментацияның өзгеруі Тұқымқуалайтын өзгергіштіктің мысалдары: ДНК молекулалардың өзгеріске ұшырауы=Ұрықтану кезінде гаметалардың тәуелсіз қосылуы=Гендік мутациялар Тұқымқуаламайтын өзгергіштіктің мысалдары:Фенотиптік өзгергіштік = Модификация = Күн сәyлесі әсерінен терідегі пигментацияның өзгеруі Трансляция процесінің қандай ерекшеліктері бар?трансляция инициация, элонгация және терминация сатыларынан тұрады=трансляция бұл ақпараттың аРНҚ негізінің белоктың амин қышқылы тізбегіне ауысуы нәтижесінде аРНҚ кодтамауы=Белок синтезіне рибосоманың кіші және үлкен суббірліктері қатысады Транскрипцияның тоқтатылуы жайлы дыбыстың берілуіне арналған минимал жалғасуымен 3' – ген соңында көрсетілетін реттеуші элемент: терминатор Төменде көрсетілген геннің бөлігінде түзілген нуклеотидтер тізбегінің қайсысы мРНК молекуласының нуклеотидтер тізбегін құрайды: CТGCCGCТТAGТCТТ; CACGAТCCТТCТAGG;GCТAGCCТAGGACТТ:GUGCUAGGAAGAUCC = GACGGCGAAUCAGAA = CGAUCGGAUCCUGAA Төменде көрсетілгеннің қайсысы дұрыс емес:молекуласында аденин гуанинмен жұп түзеді=ДНҚ-дағы қант рибозамен берілген=урацил ДНҚ құрамына кіреді Трансформация – бұл бактериялардағы гендердің ауысуы жанасусыз
|
|||
|